Renate, grootmoeder en nabestaande 

 
Dood hoort bij het leven, zegt men
Iedereen moet ooit afscheid nemen, zegt men
De waarheid aanhoren en aanvaarden is moeilijk, zegt men
Emoties laten stromen en het positieve niet verliezen lucht op, zegt men
 
Daarom
 
Een helpende hand durven grijpen steunt versterkt, zegt men
Een luisterend oor vinden zonder vooroordelen verzacht, zegt men
Vallen en opstaan tot bondgenoten maken leer je, zegt men
Een Olifantenboekje, een schouderklopje, een knipoog, koester ze, zegt men
Want dat vind je in dit mooie project van dit fantastisch team, zeg IK
 
 
2010. Het zomert. Het vakantiegevoel zindert nog na. We kwamen net uit Tunesië en onze zoon met familie kwam enkele dagen later terug uit Frankrijk. We aten samen en praatten honderduit over de ontspannende periode.
 
‘s Anderendaags gaat de telefoon. Ik neem op. Mijn schoondochter aan de lijn: “Ik hou ons huwelijk voor bekeken”. STILTE. Ik ga zitten, waan me in een verkeerde film en het eerste wat door mijn hoofd flitst is: “wat met onze kleinkinderen van 3 en 5?”. Ik maak me nog even de bedenking misschien zegt ze dit in een opwelling. Nee dus, bleek later.
 
Kinderen van gescheiden ouders komen in een emotionele “roller-coaster” terecht. Onze kleinkinderen werden zeer angstig, vooral ’s nachts. Een luide stem klonk als een boze stem. En de gedachte alleen al dat iemand boos was, bracht ze uit evenwicht.
 
Ik zocht hulp. Nam weer contact op met Yvon in het huisvandeMens. We gingen langs, hadden weer een fijn gesprek en kregen allerlei tips. Zo’n hulp is onbetaalbaar. Ik voelde me opgelucht en kreeg de ruimte om aan de slag te gaan.
 
Als volwassenen zelf worstelen met hun gevoelens in een verliessituatie, wat kan je dan verwachten van kinderen? Ik kocht therapeutische kinderboekjes, las artikels over deze problematiek en trachtte zo beetje bij beetje in de kinderwereld of beter kinderhoofdje mijn weg te vinden. Samen op pad… samen thuis. Nare dromen werden verjaagd door de Dromenvanger. Ik fantaseerde er een verhaaltje rond, liet ze een tekening maken van dat rare mannetje. Dit kreeg een prominente plaats boven hun bedje… en het hielp!
 
Opgekropte gevoelens weekte ik los door mijn handpop “Peter Post” te laten spreken. Na schooltijd voerden ze dagelijks een gesprekje met hem. Kleinzoon vertelde alles, kleindochter vertelde niets. Zij had enkel aandacht voor mijn bewegende hand en zei dat hij toch niet echt was. Hij een emo-kind, zij een stevig in haar schoenen staande meid, vandaar.
 
Hulp ligt soms op een klein plaatsje: een Olifantenboekje, een gesprek in een kindvriendelijke ruimte. Dat alles vind je in het huisvandeMens. Ik ben geen therapeut; alleen een bezorgde grootouder die het beste voorheeft met haar kleinkinderen. Daarom sta ik voor de volle 100% achter dit project. Het zal de kinderen zo onbeschadigd mogelijk door deze verliesperiode helpen zodat ze een stevige basis hebben voor hun verdere leven.
 
Nog een bedenking: mijn ervaring heeft me geleerd dat kinderen zeer flexibel zijn. Ze rechten hun rug veel sneller dan wij en dat is een hoopvolle gedachte.
 
Mams

Kristel, leerkracht NCZ 

Verlies, verdriet, afscheid is niet meer uit de kinderwereld te bannen. Het is héél belangrijk dat kinderen weten dat deze emoties bij het leven horen en dat ze dus een belangrijke plaats mogen/moeten krijgen.

De sokken van de olifant nodigt kinderen uit om zelf te vertellen, te verwoorden wat ze voelen. Het stimuleert jongeren om rond verdriet creatief bezig te zijn en het kan ook de minder vlotte kinderen over de grens trekken. Het is belangrijk dat ze weten dat elk moment goed is om erover te praten, of te tonen wat ze gemaakt hebben. De olifant heeft toch ook zijn manier om te tonen dat hij ongelukkig is!
 
Het bestaan van dit pakket dient geseind te worden aan de ouders. Je kunt niemand iets opdringen en hun steun (vanuit het huisvandeMens) om dit samen met hun kind/jongere te doen is van zeer grote waarde.
 
Als volwassene leer je bovendien ook dat verdriet tijdloos is en zich onder welke vorm dan ook kan 
uiten.

Camillia, tante en nabestaande 

Toen mijn broer in juni 2009 plots uit het leven stapte stond mijn leven stil. Hij liet 3 kinderen achter van 16 en 18 jaar. Ik probeerde deze ontredderde pubers zo goed als mogelijk op te vangen. We werden uitgenodigd op een infoavond van Werkgroep Verder en daar kregen we al veel steun. Het was meer dan welkom. Hierna kwamen de gesprekken in het huisvandeMens, in het kader van de sokken van de olifant, en het zijn er veel geweest. 

Toen ik in december 2009 opgenomen werd in ’t ziekenhuis kreeg ik de vrijzinnig humanistisch consulente ook op bezoek en telkens was haar luisterend oor een stapje in de goede richting voor het verwerken van mijn verdriet. Wij werden ook uitgenodigd op de herdenkingsplechtigheid in het crematorium en dat werkte ook lauterend.
 
Hadden de sokken er in mijn jeugd geweest, ‘k ben er zeker van dat ik dan mijn verdriet niet zo zou opgestapeld hebben. Mijn verdriet zou zich niet versteend hebben.

Wendy, tante en leerkracht NCZ 

Een viertal jaar geleden kwam ik in contact met ‘de sokken van de olifant’. Hier volgt het relaas van mijn kleine nichtje en petekindje en de plotse dood van haar vader.

Als leerkracht NCZ had ik voordien door de medewerkers van het huisvandeMens in Vilvoorde al kennisgemaakt met het project, al was dit slechts informatief en ter zijde uitgelegd aan mijn leerlingen. Zeventienjarigen zijn nu eenmaal meer bezig met het leven dan met de dood. Gelukkig maar! Even later komt mijn (ex-)nonkel om terwijl zijn twee jongste dochters erbij stonden. Het hoeft denk ik geen betoog dat dit een bijzonder aangrijpende gebeurtenis was voor hen - op dat moment waren ze 15 en 11. Mijn jongste nichtje heeft het heel moeilijk om haar emoties te tonen en na zijn dood leek ze apathisch over dit feit.

 
Ik had hen beide een boekje gegeven na de afscheidsplechtigheid om hun gevoelens in neer te pennen, maar ik was natuurlijk niet zeker of ze er iets mee zouden doen. Ik heb dan contact opgenomen met consulente Yvon voor een afspraak samen met mijn nichtje. We werden heel warm onthaald in een kamertje waar een leuke kast met kinderboeken, dvd’s en een aantal knuffels stond. Voorzichtig startte ze het gesprek, het egelknuffeltje sprong mijn nichtje in het oog en er werd uitgelegd waarom we ons soms als een egeltje zouden moeten kunnen oprollen, om dan weer voorzichtig te komen piepen, van zodra de kust veilig lijkt. Ze kreeg nog een aantal boekjes en invulboekjes voor haar emoties mee, alsook de egel. Terugbrengen mocht wanneer zij zich daar klaar voor voelde.
 
Een tweede gesprek volgde een maand later. In de tussentijd had ze reeds vele blaadjes ingevuld in haar ‘werkboekje’ en het leek goed te voelen dat ze er op zo’n manier even alleen mee kon bezig zijn. Nadien zijn we niet meer teruggekeerd, maar ik ben wel zeker dat ze ook nu nog soms dingen noteert in haar boekje, dat een deel is geworden van de herinnering aan haar vader. Ik draag dan ook een warm hart toe aan de morele ondersteuning die het huisvandeMens Vilvoorde heeft verleend.

Nancy, nabestaande en leerkracht NCZ 

De dood is één van de laatste taboes in onze westerse samenleving. Bij het verwerken van de dood van een geliefde komen mensen vaak in de kou te staan. We gaan er te vaak van uit dat je na een bepaalde periode het allemaal een plaats kan geven en verder kan met je leven.

Zo heb ik zelf ondervonden dat de zelfdoding van mijn echtgenoot niet zo eenvoudig was om achter me te laten. Hoe verwerk je het om op je 27ste weduwe te worden? Veel van mijn vragen en herinneringen heb ik een plaats kunnen geven door erover te schrijven. Pas na jaren was ik in staat om mijn verdriet te duiden en verder te gaan zonder schuldgevoelens. Ik leerde met vallen en opstaan dat verdriet verwerken heel persoonlijk is en tijd vraagt. Het is belangrijk om je herinneringen van een dierbaar overledene te koesteren en een blijvende plek in je hart te gunnen, maar tevens je hart ook opnieuw te durven op een kier zetten voor de toekomst.
 
Als leerkracht niet-confessionele zedenleer word ik geconfronteerd met rouwverwerking bij jongeren. Vorig schooljaar besliste een ouder van één van mijn leerlingen om een einde te maken aan zijn leven. Ik voelde me erg betrokken bij deze leerlinge en probeerde samen met haar te zoeken naar mogelijkheden om haar leed te verzachten. Ze kon een hele periode er moeilijk over praten en vond niet de juiste woorden om alles te benoemen. De boekjes over rouwverwerking die ik aangeboden kreeg in het huisvandeMens boden een goede weg. Ze gebruikte ze om herinneringen neer te schrijven. Aan de hand van die leidraad kon ze haar verhaal kwijt. Ze vertelde mij dat die boekjes haar echt hebben geholpen, omdat ze in haar naaste omgeving niet met haar gevoelens terecht kon en ze zichzelf herkende in de teksten en vragen.
 
Bijstandspakketten voor jongeren in de rouw zijn dus geen overbodige luxe. Ze zijn naast de bestaande reguliere hulpverlening een middel om het taboe te doorbreken en de dood en de rouwperiode bespreekbaar te maken.
banner